Frysk Deiblôch

It blôch fan André Looijenga

Posts Tagged ‘Elias Annes Borger’

Gysbert Japiks saeg my zwitten

Posted by André Looijenga on 11/12/2010

Fûn yn in boekje mei fersen fan Elias Annes Borger (1786-1820), berne op’e Jouwer en ferstoarn as professor yn Leiden.

(It boekje hat de sljochte titel Gedichten, “zevende druk, Amsterdam, Gebr. E. & M. Cohen”. In jiertal stiet der net by. Op grûn fan omkaft en lettertype datearje ik it om 1890 en 1900 hinne. Sjoch by in oar oer de ynhâld derfan hjirre.)

In Frysk dissertaasjefers, lykas dat fan Everwinus Wassenbergh út 1763 dat ik earder behannele. Elias Annes Borger beskriuwt in nijsgjirrige ferskining fan Gysbert Japicx. Dy’t him lykwols net helpt om in Frysk fers te skriuwen, mar júst ôfret en doch oan “boere friesk” foar heechdravende doeleinen. Lykas by de jonge Wassenbergh is Frysk hjir de taal fan’e simpele bûtensteander, dy’t ynbrekt yn it akademyske dekoarum. Bot ironysk oars dat Gysbert Japicx foar dat doel út’e deaden ta ús helle wurdt, om’t hy no krekt it Frysk sa foar heechkliuwende saken brûkte. Ik freegje my dan ek ôf hoefolle fan it wurk fan Gysbert at Borger lêzen hie, doe’t er dit skreau.

It motyf fan de âlde dichter dy’t de jonge yn in dream besiket, is klassyk. Borger, tige klassyk skoalle, koe it faaks út’e fragminten fan’e Annalen fan’e Romeinske dichter Ennius. Dy beskreau in dream wêryn’t er Homerus mette, dy’t him ta dichter wijde.

Oon myn graete makker Beernd Freêrk Tydeman, da hy zyn disseretasie fordiffendjerje zoe.

.

Wol tjienkeer hab ik it prabjerre

Of ik nin rymke meitje koe,

Dat ik uws Tydeman forjerre,

Wanneer hy dispuwtjertje zoe.

.

Mar ‘k wist net ik moast beginne,

Altied mankierre er wat oon;

Ik mogte peinsje, ‘k mogt forsinne,

Ievig warde it spul fordoon.

.

‘t Begoon my eynlik te fortritten,

(In nin wonder, zieker wier!)

Ik warde wurg fin al dat sitten

Mei beide hànnen in ‘t hier.

Read the rest of this entry »

Posted in Fryskens, Skriftekennisse, Taal | Tagged: , , , , | 3 Comments »